چهارشنبه 22 اردیبهشت 1400

پیش بینی مثبت صنعت پرورش گل کنیا

تهیه کننده: اولگا چخونینا از کارکنان شرکت رهپویان جبهه سبز
جین نگیگ (Jane Ngige) مدیر سازمان گل و گیاه کشور کنیا اعتقاد دارد که: "بخش گل و گیاه کنیا زنده و سالم است و آینده روشنی دارد.

 

  جین نگیگ (Jane Ngige) مدیر سازمان گل و گیاه کشور کنیا اعتقاد دارد که: "بخش گل و گیاه کنیا زنده و سالم است و آینده روشنی دارد.گل و گیاه تجارت سود آوری است. در حال حاضر پرورش دهندگان و صادر کنندگان، بازار های جدید را جستجو می کنند ومی توانند درآمد خوبی داشته باشند و پیش بینی شده است که آن ها در سال بعد در این صنایع سرمایه گذاری خواهند کرد”.

   موقعیت های چالش برانگیز
 خانم جین نگیگ در سال گذشته نسبت به این صنعت خیلی خوش بین نبودند، چون کنیا و اعضای دیگر اتحادیه آفریقای شرقی چون اوگاندا، تانزانیا، رواندا و بوروندی موفق نشده بودند تا به موقع با اتحادیه اروپا قرارداد.مشارکت اقتصادی امضا کنند. بنابراین بروکسل نرخ مالیات وارداتی را بین ٥ و 8.5درصد برای گل کنیا تعیین کرد. تعدادی از کشورهای اتحادیه آفریقای شرقی به علت توسعه نیافتگی شامل تعیین نرخ مالیات نشدند. در اواخر سال گذشته، این قرارداد مشارکت اقتصادی امضا و تایید گردید و مالیات نیز حذف شد، با اینحال برای چندین ماه اعضای بخش گل و گیاه مجبور به پرداخت مالیات شدند. " از آنجا که بقیه صادرکنندگان گل چون اتیوپی، تانزانیا، و اوگاندا مالیات نمی پرداختند، برای ما این مدت واقعا موقعیت چالش برانگیزی بود و مزیت رقابتی ما را زیر سوال برد." نگیگ ادامه مى دهد: "خوش بختانه این اتفاق فقط برای مدت کوتاهی بود، و الان ما دوباره با سرعت زیاد پیش می رویم".

رشد عظیم
 داستان از سی سال پیش از سفارت هلند در نایروبی شروع شد.
یکی از پیشتازان هلندی به نام هانس زواگر(Hans Zwager)
که در گذشته کارمند بانک بود، در سال ١٩٨٢ میلادی، مزرعه پرورش سبزى پنج هکتاری خود را که در ساحل دریاچه نایواشا قرار داشت، به مزرعه گل تبدیل کرد. زمین، آب، هوا و خورشید فضای ایده آلی را برای پرورش گل رز، گل میخک، گیاهان تزئینی و انواع گل هاى  فصلی به وجود آورد. این اتفاق باعث بوجود آمدن تاریخچه ای برای موفق ترین بخش کشاورزی کنیا شد.
صنعت گل و گیاه کنیا در سه دهه گذشته رشد بی سابقه ای داشته است. ارزش کل صادرات گل در کنیا ٤٥٠ میلیون یورو می باشد. در دو ماه اول سال ٢٠١٤ کنیا 113.440تن گل با ارزش کل ٤٦٠ میلیون یورو صادر کرده است. در بخش صنعت گل و گیاه بیش از ٩٠ هزار نفر در مزارع مشغول کارند و درآمد نیم میلیون ساکنان کنیا به طور غیر مستقیم به صنعت گل و گیاه وابسته است.
درآمد مازاد در مراکزپرورش گل
اتحادیه اروپا مهم ترین بازار کنیا است که با 88 درصد واردات گل کنیا 38 درصد نیاز بازار گل اروپا را تامین می کند. نزدیک به 66 در صد صادرات گل کنیا از طریق بازارهای حراج هلند انجام می شود، اما فروش مستقیم به مغازه های گل و گلفروشى های بریتانیا (17 در صد) و آلمان (5 در صد) نیز افزایش یافته است. همچنین صادرات به بازارهای روسیه و آمریکا، علاوه بر بازارهای جدید ژاپن، کره جنوبی و استرالیا نیزدرحال رشد است. پیش فروش گل از طریق اینترنت هم انجام مى شود. ایجاد درآمد مازاد درداخل کشور با فرآیندهایی همچون تهیه دسته گل ، برچسب زدن، سلفون و کاغذ کشیدن فراهم شده است. نزدیک به 30 در صد فروش گل کنیا به این صورت باعث ایجاد درآمد مازاد می شود. 
  نیال دیکون(Niall Deacon) مدیر کل“P. J. Dave Group” که با همکارى صاحبان مزارع در بخشی از کشور، بزرگ ترین صادر کننده گل رز کنیا است، می گوید: "این روند از چند سال پیش شروع شده است چون بیشتر پرورش دهندگان معتقدند فروش از طریق بازارهاى حراج گل  بسیار پر هزینه، طولانی و پیچیده است". 


جین نگیگ ادامه می دهد: پرورش دهندگان کنیایی  تلاش مى کنند تا  بازار خود را خارج از اروپا توسعه دهند. آنها همیشه در حال جستجوی بهترین مقصد برای محصولات خود هستند. تمام تلاش ما بر اینست تا بیشتر به عمق بازارهای جدید وارد شویم و فروش مستقیم به مغازه‌های گلفروشی و فروشگاه‌های زنجیره‌ای را نسبت به فروش از طریق مزایده‌ها افزایش دهیم."
زمین بیشتر برای پرورش گل
در سال 2014 سطح زیر کشت گل درکنیا با افزایش 200 هکتار به 3700 هکتار رسید. بیشترین تولید مربوط به گل رز بوده و سپس به ترتیب گل میخک، آلسترومریا، جیپسوفیلا، انواع سوسن‌ها، Ornitogalum arabicum، Eryngium، Hypericum و استاتیس قرار می گیرند. تلاش بر این است که در آینده‌ای نزدیک تنوع بیشترى به  صنعت گل و گیاه کنیا داده شود.
مشاور  هلندی برداشت گل در کنیا می‌گوید: "تمایل شرکت‌های موجود برای ایجاد مزارع در ارتفاعات بالاتر به اوج خود رسیده است. مناطق کوهستانی کنیا برای پرورش گل رز با گل‌های درشت‌تر مناسب می باشد." او معتقد است که کل مساحت پرورش گل در مناطق کوهستانی کنیا تا 250 هکتار دیگر افزایش پیدا خواهد کرد. "متاسفانه پرورش گل در ارتفاعات بالا به خاطر تنش بین روسیه و اوکراین و پایین آمدن ارزش روبل، در خطر قرار گرفته است. 
لذا، شرکت‌هایی که به روسیه گل فراوان می فروشند، باید برنامه توسعه مزارع خود را تعطیل کنند.
فروش مستقیم به اروپا بیشتر شامل گل رزهایی با اندازه قطر گل متوسط بین 5/3-4 سانتی‌متر و متوسط به بالا بین 4 تا 5/4 سانتیمتراست. 
پرورش گل رز 
پرورش گل رز یکی از مهم ترین بخش هاى صنعت گل و گیاه کنیا به حساب می‌آید. تمام پرورش دهندگان بزرگ هلندی (De Ruiter, Lex+, Preesman, Interplant, OlijBreeding, Schreurs, Terra Nigra, WAC, Select Breeding) درکنیا شعبه دارند. 
بر اساس نظر مشاور هلندى برداشت محصول در کنیا، حضور تولیدکنندگان هلندی در کنیا یک ضرورت است، در غیر این صورت کنیایى‌ها نمی‌توانند رتبه بالاى پرورش گل خود را حفظ کنند. حضور شرکت‌های خارجی کمک می کند تا کنیا جای خود را به عنوان یکى از بزرگ‌ترین صادر کنندگان گل رز دنیا حفظ کند و پرورش دهندگان می‌توانند بر روی پرورش انواع جدید گل برای کشورهای آفریقای شرقى متمرکز شوند. اما شرایط جدید به وجود آمده موجب شده که پرورش‌دهندگان به علت افزایش هزینه تولید، قوانین سنگین و مسئله امنیت، کنیا را به مقصد اوگاندا و کشورهای آفریقای غربی ترک کنند.
هزینه‌های تولید
 هزینه های تولید گل در طول 5 سال اخیر افزایش پیدا کرده است و حقوق کارمندان هم هر سال 10 درصد افزایش پیدا می‌کند (حقوق‌ها 35 درصد هزینه تولید گل می‌باشد) ولی هزینه سوخت به خاطر قیمت پایین نفت کاهش یافته است. البته در‌آمد بیشتر به یورو است و مخارجی چون کود و آفت‌کش‌ها به دلار حساب می‌شود که نسبت به یورو گرانتر شده است.
یک تحلیلگر بازار معتقد است که افزایش 15 در صدی نرخ دلار تاثیر بزرگی بر صنعت گل و گیاه گذاشته است. همچنین پرورش‌دهندگان گل باید نسبت به بقیه فعال‌تر بوده و محیطی دوستانه‌تر و قابل تحمل‌تر ایجاد نمایند.
خانم نگیگ می‌گوید: "مشتریان اروپایی پی‌گیرتر شده‌اند و بدنبال خرید گل از مزارعی که مسایل زیست – محیطی در آنها اعمال گردیده می باشند. این موضوع به معناى این است که پرورش‌دهندگان باید استفاده از آب و آفت‌کش‌ها را کاهش بدهند و بر روی انرژی‌های تجدید‌پذیر چون انرژی خورشیدی و گازهای زیستی سرمایه‌گذاری کنند.
تمام این اقدامات برای کاهش میزان دی اکسید کربن لازم است." 
تجربه حمل و نقل گل تازه به هلند از طریق کانتینرهای یخچال‌دارکه از طرف دولت هلند انجام شد، موفق بوده است با اینحال در حال حاضر متقاضیان زیادی ندارد.
اکوسیستم در خطر
منطقه دریاچه نایواشا و اطراف آن توجه رسانه‌های اجتماعی را بیش از حد جلب کرده است. سال‌ها پیش طرفداران حفظ منابع طبیعی اعلام کردند که به خاطر تغییر سطح دریا و آلودگی، اکوسیستم به خطر افتاده است ولی معلوم شد عامل آن مزارع اطراف دریاچه نبوده است. مسئول گروه پرورش دهندگان دریاچه نایواشا می‌گوید: "واقعیت این است که مزارع گل و گیاه و میوه از دریاچه خیلی بیش از حد استفاده می‌کردند ولی ساکنان جدید در سواحل رودخانه‌های دیگر باعث افزایش آلودگی بودند." در دهه 80 در اطراف دریاچه نایواشا  فقط 240 هزار نفر ساکن بودند که امروزه به 750 هزار نفر افزایش پیدا کرده است . درسطح 1200 هکتار، 50 مزرعه دراین منطقه گل و گیاه پرورش می دهند. 
مدیریت آب
فعالیت سازمان‌های طرفدار حفظ منابع طبیعی چون گروه پرورش‌دهندگان دریاچه نایواشا، شورای گل و گیاه کنیا و انجمن مصرف‌کنندگان منابع آبی دریاچه نایواشا تاثیر مثبتی روی سیستم مدیریت آب گذاشته است.
چون کشاورزان خرد از روش‌های دوست‌دار محیط زیست استفاده می‌کنند، مدیریت بهتری در خصوص آب، کود و آفت‌کش‌ صورت می گیرد با اینحال هنوز  هم می‌توان مدیریت آب را بهبود بخشید."

 

یکی از اعضای هیات مدیره شورای گل و گیاه کنیا، تنها چاره را در سیستم مدیریت آب مناسب و قابل اطمینان می‌داند تا نسل‌های جدید بتوانند بر آب دریاچه برای استفاده‌های خود متکی باشند. بازیافت زباله، علم هیدروپونیک و پیشرفت سیستم مدیریت آب اهمیت فوق‌العاده‌ای دارد. بعضی از مزارع اکنون روش‌های کشاورزی جدید را امتحان می کنند تا بهترین روش را انتخاب نمایند.
هلند در کنیا و اتیوپی پروژه جدید "کشاورزی سبز" را برای بهبود باغبانی علمی از نظر محیط زیست آغاز نموده است. از اهداف این پروژه، کاهش هزینه پرورش یک شاخه گل تا حد ممکن و محافظت همزمان از محیط‌زیست است که موجب کاهش مصرف آب، کود و آفت‌کش‌ خواهد شد.
حقوق اخلاقی کارگران
پرورش دهندگان باید مطمئن باشند که نه تنها محصولات خود را طبق استاندارد های بین المللی تولید می‌کنند بلکه باید حقوق اخلاقی کارگران را نیز رعایت نمایند. آمار بالای شکایات از شرایط پرخطر درمحیط کار، باعث بروز مشکلات زیادی برای کمپانی‌های کنیایی شده است. بر اساس نظر چین نگیگ، شرکت‌هایی که حقوق اخلاقی را رعایت نمی‌کنند دیگر نمی‌توانند نقش مهمی در بازار اروپا داشته باشند و مشتریان اروپایی آنها را حذف خواهند کرد.
شورای گل و گیاه کنیا براى حفظ اعضای خود، قوانین جدیدی را وضع نموده است. این قوانین دو استاندارد طلایی و نقره‌ای دارد. شورا هر سال بر طبق استاندارد‌ها  همه اعضا را مورد آزمایش قرار می‌دهد. همچنین 10 درصد اعضا را بدون هماهنگی قبلی ارزیابی می‌کند.
شورای گل و گیاه کنیا در سال 2014 ،80 عضو داشت که حدود 60 درصد کل پرورش دهندگان گل و گیاه کنیا را در بر می‌گرفت. با وجود تمام قوانین و مقررات موجود، در دو سال اخیر، بخش کشاورزی به خاطر عدم رعایت قوانین مالیاتی دچار فشار منفی از طرف رسانه‌های اجتماعی شده بود. بعضی از شرکت‌ها، تولیدات خود را به شرکت‌های کاذب غیراروپایی با قیمت خیلی پایین می‌فروختند تا بعد  با قیمت بالا به اروپا فروخته شود. علاوه بر این، دولت جدید مایل به دریافت پول بیشتر بود و تلاش می‌کرد تا مالیات بخش گل و گیاه را افزایش دهد، ولی خوشبختانه تا کنون تلاش شورا در زمینه مذاکرات با دولت موفق بوده است. 
بازار داخلی
علاوه بر تولیدگل رز و انواع دیگر گل‌ برای مصرف در بازارهای خارجی، شرکت‌های کنیایی به خصوص شرکت‌های خرد برای بازار محلی هم گل پرورش می‌دهند. طبقه متوسط کنیایی حاضر است تا برای تزیین خانه‌های خود برای جشن‌ها و مهمانی‌ها، گل تازه بخرد. خانم نگیگ می‌گوید که این نشانه خوبی برای کشور است. متاسفانه به خاطر عدم آمار موجود درباره وضیعت بازار داخلی گل و گیاه، نمی‌توان میزان رشد آن را بررسی کرد. طبق گفته شورای گل و گیاه، کنیا تقریبا ۵ درصد گل تولیدى خود را در بازار داخلی مى‌فروشد. اعضای شورا معتقدند که در چند سال دیگر، بازار داخلی دو یا حتی سه برابر رشد خواهد داشت. امروزه نه فقط پرورش‌دهندگان خرد در خیابان‌های نایروبی گل خود را می‌فروشند بلکه بعضی از شرکت‌های صادراتی بزرگ هم با مغازه‌های محلی براى فروش محصولات خود همکارى می‌کنند زیرا اغلب محصولاتى که در داخل عرضه مى‌شود، از نظر کیفیت برای بازار خارجی مناسب نیست.
چهارمین پرورش دهنده بزرگ گل رز در دنیا

امروز کنیا پرورش دهنده بزرگ گل رز در دنیا بعد از هلند، اکوادور و کلمبیا می‌باشد.

خانم جین نگیگ در پاسخ به این سوال که « پنج سال دیگر کنیا چه مقامی در بین پرورش دهندگان گل رز دنیا خواهد داشت؟» اظهار نمود که"این امر بستگی به وضعیت و توسعه در کشورهای دیگر دارد. او اظهار امیدواری کرد که کنیا رشد ۵ درصدی خواهد داشت و مقام چهارمین پرورش دهنده بزرگ گل رز در دنیا را حفظ خواهد نمود. برای رقابت در صنعت گل و گیاه، پرورش‌دهندگان گل کنیا باید تنوع بیشتری داشته باشند.
فقط با این شرایط این امکان وجود دارد که کنیا بتواند گل مورد نیاز را برای بازار اروپا که مقررات و شرایط آن همواره دستخوش تغییرات و رو به رشد است، فراهم کند."