چهارشنبه 22 اردیبهشت 1400

مطالعه جنین‌زایی رویشی در یکی از ارقام تجاری لیلیوم (Lilium longiflorum var. Ceb-Dazzle

استاد راهنما دکتر علی وطن‌پور ازغندی دکتر رحیم حداد استاد مشاور دکتر نرگس مجتهدی دکتر غلام علی گروسی نگارش سولماز خسروی
پایان نامه فوق جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد (M.Sc) رشته مهندسی کشاورزی گرایش بیوتکنولوژی کشاورزی در دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره) در شهریور 1384انجام شده است.

چکیده:

در این تحقیق سعی شده است با توجه به مشکلاتی که در زمینه ازدیاد سنتی این گیاه وجود دارد، با بکارگیری تکنیک‌های کشت بافت به منظور تکثیر پیاز از طریق جنین‌زایی رویشی، قدمی در رفع این مشکل برداشت. بدین منظور در ابتدا، ریزنمونه‌‌ها پس از ضدعفونی فلس‌های پیاز، تهیه شدند. سپس در محیط‌های کشت MS حاوی تیمارهای هورمونی مختلف دوگانه نظیر ترکیبات NAA و TDZ، NAA و BAP، 2,4-D و BAP و نیز ترکیب منفرد هورمونی TDZ یا پیکلورام استقرار یافتند. کشت‌ها در شرایط دمایی 1±24 درجه سانتی‌گراد و 16 ساعت روشنایی نگهداری شدند. تمامی تیمارها باعث باززایی مستقیم از طریق ایجاد پیازچه شده و تنها پیکلورام (تیمار 2 میلی‌گرم در لیتر) بود که منجر به القای جنین‌زایی رویشی مستقیم در ریزنمونه‌ها شد. در بین تیمارهای موثر بر باززایی از طریق ایجاد پیازچه، تیمار 5/1 میلی‌گرم در لیتر TDZ بهترین تیمار شناخته شد. البته بین سایر تیمارها ترکیب 2/0 میلی‌گرم در لیتر TDZ با 5/1 میلی‌گرم در لیتر NAA نیز توانست بطور موثری باعث باززایی از طریق ایجاد پیازچه شود. اثر نوع ریزنمونه (قاعده‌ای، میانی و انتهایی) نیز بر باززایی بررسی شد و ریزنمونه‌های قاعده‌ای و میانی نسبت به ریزنمونه‌های انتهایی باززایی بهتری نشان دادند. در کل، ترکیب ریزنمونه میانی و محیطMS حاوی 2 میلی‌گرم در لیتر پیکلورام، بهترین ترکیب موثر بر القای جنین‌زایی رویشی در این گیاه بود. جنین‌های القا شده جهت بالغ شدن به محیط‌های بدون هورمون منتقل شده و پس از تبدیل به گیاهچه‌های کاملی که شامل ریشه، پیاز و برگ بودند، به گلخانه منتقل شدند.